„განათლების რეფორმა“ _ ეს სიტყვები წლებია გვესმის. იცვლებიან მინისტრები, იცვლება პროგრამები, იცვლება დაპირებები, მაგრამ ერთი რამ ჯიუტად რჩება _ სკოლა, რომელიც ან ინგრევა, ან შენდება, ან უნდა აშენდეს, ან უკვე აშენებულია და მაინც ვერ იხსნება.
და ამ ყველაფრის ცენტრში დგას არა მინისტრი, არა სამინისტრო და არა პროექტის პრეზენტაცია. დგას ბავშვი. ბავშვი, რომელსაც სკოლა სჭირდება დღეს, არა  ხვალ. არა „პერსპექტივაში“. არა „პროექტის დასრულების შემდეგ“, დღეს.ლანჩხუთში ეს უკვე ერთი სკოლის
 პრობლემა აღარ არის
ჯურუყვეთის პირველი საჯარო სკოლა, ნიგოითი, ნინოშვილი, შუხუთი. სხვადასხვა სოფელი, სხვადასხვა ისტორია, მაგრამ ერთი საერთო პრობლემა: გაურკვევლობა. სად ისწავლის ბავშვი? როდის გაიხსნება? დაინგრევა თუ რეაბილიტირდება?
ვინ აფინანსებს? ვინ აგებს პასუხს? და ყველაზე მთავარი:
რამდენ ხანს უნდა ელოდოს ბავშვი?

„ბოდიში შეფერხებისთვის“! — ბავშვის განათლებაში შეფერხება რამდენად დასაშვებია?
ნიგოითში სკოლის ახალი პროექტის ადგილზე ამოთხრილი ტერიტორია და საინფორმაციო აბრა მოსახლეობას სკოლის აშენების დაპირებას ახსენებს, მაგრამ მოსახლეობისთვის აბრა შედეგი არ არის. შედეგი არის სკოლა.
„ბოდიში შეფერხებისთვის“ შეიძლება ეწეროს გზის შეკეთების ადგილზე, მაგრამ განათლებაში ყოველი შეფერხება დროის დაკარგვაა და დაკარგული სასწავლო დრო ბავშვისთვის უკან აღარ ბრუნდება.

ჯურუყვეთი — ძველი სკოლა აღარ არის. ახალი სად არის?
თუ გადაწყვეტილება მიღებულია, რომ ჯურუყვეთში ახალი სკოლა უნდა აშენდეს, მაშინ პასუხი მარტივია: როდის? პროექტი არსებობს?
დაფინანსება არსებობს? ვადა არსებობს? შემსრულებელი ცნობილია?
თუ ყველაფერი არსებობს, მაშინ რატომ ელოდება სოფელი? თუ რაღაც არ არსებობს _ საზოგადოებამ ამის შესახებაც უნდა იცოდეს.
სკოლის დანგრევა შეიძლება აუცილებელი იყოს, მაგრამ სკოლის დანგრევასა და ახალი სკოლის გახსნას შორის ბავშვის ბავშვობა არ უნდა აღმოჩნდეს.

ნინოშვილი _ სკოლა იქნება თუ არა?
ნინოშვილში კიდევ ერთი მძიმე კითხვა დგას. რა ბედი ელის სკოლას? არსებული შენობის რეაბილიტაცია? დემონტაჟი? ახალი შენობა? დროებითი სივრცე? ჯერ პასუხი უნდა იყოს. შემდეგ _ გადაწყვეტილება. შემდეგ _ სამუშაო და არა პირიქით, რადგან სკოლა სოფლისთვის მხოლოდ განათლების ადგილი არ არის.
სკოლა სოფლის არსებობის ერთ-ერთი მთავარი გარანტიაა.
როცა სკოლა ქრება, ახალგაზრდა ოჯახისთვის სოფელში დარჩენის კიდევ ერთი მიზეზი ქრება.
შუხუთში — მილიონები 
დაიხარჯა, მაგრამ 15
 სექტემბერს კარი დაკეტილი დახვდათ
შუხუთის სკოლა განსაკუთრებით მძიმე მაგალითია. მრავალმილიონიანი რეაბილიტაცია. განახლებული შენობა. თანამედროვე ინფრასტრუქტურა და ახალი სასწავლო წლის დაწყების დღეს _ პრობლემა. წყალი. სწორედ აქ უნდა დაისვას ყველაზე მარტივი კითხვა: როგორ შეიძლება სკოლის რეაბილიტაცია დასრულებულად ჩაითვალოს, თუ მასში ბავშვების მისაღებად ელემენტარული წყალმომარაგება არ არის უზრუნველყოფილი?
ვინ ჩაიბარა სამუშაო?
ვინ შეამოწმა ობიექტი?
ვინ დაადასტურა მისი მზადყოფნა?
ვინ უნდა უზრუნველყოს შესაბამისი კომუნიკაციები? და რატომ გაირკვა პრობლემა მაშინ, როცა ბავშვები უკვე სკოლის კართან იდგნენ? ეს კითხვები პასუხს მოითხოვს.
მეორე საჯარო სკოლა — ლანჩხუთის ახალი გამოცდა
და ახლა _ ლანჩხუთის მეორე საჯარო სკოლა. ჩვენი ინფორმაციით, არსებობდა გეგმა სკოლის სრული რეაბილიტაცია/განახლების დაფინანსების შესახებ საერთაშორისო პარტნიორის მხარდაჭერით. შემდგომში საქართველოში გარკვეული საერთაშორისო პროექტების დაფინანსებასთან დაკავშირებით შექმნილმა ვითარებამ, ჩვენი ინფორმაციით, ამ პროექტის ბედი გაურკვეველი გახადა.
ეს ინფორმაცია ოფიციალურ დადასტურებას საჭიროებს.

მაგრამ სწორედ ამიტომ ვსვამთ კითხვას: რა ბედი ელის მეორე საჯარო სკოლას? ლანჩხუთის საზოგადოებას აქვს უფლება იცოდეს:
- არსებობდა თუ არა დამტკიცებული პროექტი;
- რა თანხა იყო გათვალისწინებული;
- ვინ იყო პროექტის დონორი;
- რა ეტაპზე იყო პროექტი;
- შეჩერდა თუ არა დაფინანსება;
- თუ შეჩერდა _ რატომ;
- და არსებობს თუ არა სახელმწიფოს ალტერნატიული გეგმა.
მეორე საჯარო სკოლა უბრალოდ კიდევ ერთი შენობა არ არის. ეს ლანჩხუთის ისტორიის ნაწილია. აქ არაერთი თაობა გაიზარდა, ამიტომ ამ სკოლის მომავალი საზოგადოებისთვის მნიშვნელოვანია.

განათლების სისტემას ყველაზე მეტად 
სტაბილურობა აკლია
სკოლების ინფრასტრუქტურული პრობლემა მხოლოდ ბეტონი და აგური არ არის. ის პირდაპირ უკავშირდება განათლების პროცესს.
ბავშვს სკოლა უნდა ჰქონდეს. მასწავლებელს _ სტაბილური სამუშაო გარემო.
მშობელს _ წინასწარ ცნობილი ყოველდღიურობა.
სოფელს _ იმის განცდა, რომ მისი სკოლა ხვალაც იარსებებს.
როდესაც ბავშვს ერთი სკოლიდან მეორეში დაჰყავს, როდესაც ერთი სოფლის სკოლა იხურება; როდესაც მეორე სოფელში ახალი სკოლის აშენებას ელოდებიან; როდესაც მესამე სოფელში სკოლა უკვე აშენებულია, მაგრამ ვერ იხსნება _ ეს ყველაფერი ერთად ქმნის ერთ ძალიან მძიმე შედეგს: არასტაბილურობის განცდას და განათლებაში ეს განსაკუთრებით სახიფათოა.

სკოლა რომ დაინგრა, სოფელს რა დარჩა?
ეს კითხვა გურიისთვის განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია.
ჩვენ წლებია ვსაუბრობთ სოფლების დაცლაზე, ახალგაზრდების წასვლაზე, დემოგრაფიულ პრობლემებზე, შემოსავლის შემცირებაზე, მაგრამ სოფლის დაცლა მხოლოდ ეკონომიკური მიზეზებით არ ხდება. ადამიანი იქ უნდა ცხოვრობდეს, სადაც მის შვილს შეუძლია ნორმალურად ისწავლოს. თუ ოჯახს მუდმივად ეუბნები: „ბავშვი სხვა სოფელში ივლის“, „დროებით აქ ისწავლის“.
„ახალი სკოლა მალე აშენდება“,
„ძველი უნდა დაინგრეს“, „პროექტი შეჩერდა“; ოჯახი ერთ დღეს შეიძლება უბრალოდ ადგეს და წავიდეს და მერე აღარ უნდა გაგვიკვირდეს, რატომ იცლება სოფელი.
ვინ არის პასუხისმგებელი?
 ეს კითხვა მხოლოდ განათლების სამინისტროს არ ეხება. პასუხისმგებლობა სხვადასხვა რგოლზე ნაწილდება.
 განათლების სამინისტრო
უნდა არსებობდეს მკაფიო სახელმწიფო გეგმა _ რომელი სკოლა, რა ვადაში, რა თანხით და რა შედეგით.
ადგილობრივი თვითმმართველობა
სკოლის ინფრასტრუქტურული პრობლემები ადგილზე ყველაზე კარგად უნდა იყოს ცნობილი.
საგანმანათლებლო რესურსცენტრი
უნდა ჰქონდეს სრული სურათი მუნიციპალიტეტის სკოლების მდგომარეობაზე და მოსახლეობას მიაწოდოს ზუსტი ინფორმაცია.
პროექტის შემსრულებლები და ზედამხედველები
თუ მილიონები იხარჯება, საზოგადოებას უფლება აქვს იცოდეს, როგორ და რა ხარისხით იხარჯება ეს ფული.
„ჰო და არა“ კითხვებს სვამს
1. რა ეტაპზეა ჯურუყვეთის სკოლის პროექტი?
2. რა ვადაში დასრულდება ნიგოითის ახალი სკოლა?
3. რა გადაწყვეტილებაა მიღებული ნინოშვილის სკოლასთან დაკავშირებით?
4. რატომ ვერ გაიხსნა შუხუთის სკოლა სასწავლო წლის პირველ დღეს?
5. ვინ იყო პასუხისმგებელი წყალმომარაგების პრობლემის წინასწარ გამოვლენაზე?
6. რა ბედი ელის ლანჩხუთის მეორე საჯარო სკოლას?
7. არსებობდა თუ არა მისი საერთაშორისო დაფინანსების კონკრეტული პროექტი?
8. შეჩერდა თუ არა ეს პროექტი და რა იყო მიზეზი?
9. არსებობს თუ არა ალტერნატიული დაფინანსების წყარო?
10. აქვს თუ არა განათლების სამინისტროს ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის ყველა პრობლემური სკოლის დასრულების კონკრეტული კალენდარი?
ჩვენი მკითხველი ამ კითხვებზე პასუხს ელის.
„ჰო და არა~ გააგრძელებს ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტის სკოლების მდგომარეობის შესწავლას. ჩვენ ვისაუბრებთ კონკრეტულ სკოლებზე. კონკრეტულ პროექტებზე. კონკრეტულ თანხებზე. კონკრეტულ ვადებზე და კონკრეტულ პასუხისმგებლობაზე.
სოფელს არ Qსჭირდება დაპირება.
სოფელს სჭირდება მოქმედი სკოლა. 
არ გვჭირდება აბრა.
გვჭირდება გახსნილი კარი.
არ გვჭირდება სიტყვა _ „მალე“.
გვჭირდება თარიღი.
და არ გვჭირდება პასუხისმგებლობის ერთმანეთზე გადაბარება.
გვჭირდება პასუხი.

      მთავარი კითხვა
რა განათლებაზე ვსაუბრობთ, თუ ბავშვს ჯერ არ ვიცით, სად მოუწევს სწავლა?
ეს კითხვა დღეს ლანჩხუთში ისმის, მაგრამ სინამდვილეში ეს მთელი ქვეყნის კითხვაა, რადგან განათლების სისტემის ყველაზე დიდი ინფრასტრუქტურული პროექტი არც ახალი შენობაა, არც ახალი ლაბორატორია და არც ახალი პროგრამა. ეს არის ბავშვის მომავლისთვის სტაბილური გარემოს შექმნა. თუ სკოლას დღეს ვანგრევთ, ხვალ უნდა ვიცოდეთ, სად შევიყვანთ ბავშვს. თუ ახალ სკოლას ვაშენებთ, ის უნდა გაიხსნას მაშინ, როცა მზად არის. თუ მილიონებს ვხარჯავთ, შედეგიც უნდა არსებობდეს.
და თუ სოფელს სკოლას ვუტოვებთ, მასთან ერთად უნდა დავტოვოთ მომავლის რწმენაც.
რადგან სკოლა მხოლოდ შენობა არ არის.
სკოლა სოფლის სიცოცხლეა.
და ბავშვის განათლება ვერ იქნება მუდმივი „შეფერხების“ რეჟიმში.
„ჰო და არა~ კითხვებს სვამს და პასუხსაც მოითხოვს.